Monospitovo Swamp (Моноспитовско Блато)

  • 10390457_573582709423828_2077140473786038451_n
  • 10313544_573582719423827_1351105761559352849_n
  • 10313623_573582722757160_401178801005745348_n
  • ms2
  • Monospitovo-swamp
  • Monospitovsko-Blato-Monospitovo-Swamp-Bosilovo-Macedonia-MKmaps
  • 1557535_573582716090494_5519285623125306113_n
  • 1526981_573582702757162_6092932563327901576_n

Monospitovo is a small village in Bosilovo Municipality, Strumica region. Near the village there is a swamp which was dryed by the communist’s but since the independence of Macedonia, the government and EU fonds renewed it. Now it is a beautifull place. It is all covered by bridges so you can go in the middle of the swamp. There is a taxi from Strumica to Monospitovo for 0,5 eur per person, and then 4 km walking. It is not mountainious road. The best period for visiting is May.



Monospitovsko Blato is the vastest wetlands of marsh-marshland type wetland in Republic of Macedonia. Today it is only a small remnant of the former vast areas under water, reeds and wet meadows rich in wildlife. Apart the floral aspect, its biodiversity is very little studied, and we hope that the data presented in this publication will arouse interest in further studies. Today the protection of Monospitovsko Blato is priority to the fulfilment of which is necessary even deeper knowledge of the biodiversity status, the activities of the local population and the many threats that threaten its survival.

Wetlands and the Ramsar Convention

The links between people and wetlands are numerous, various, and often very close. They were necessary for the existence of human settlements in prehistoric time, and to this day almost all major cities are settled to major wetlands of various types. However, until not so long ago, people have connected some types of wetland habitats, especially marshes and marshlands, with areas where dreadful animals and various dangerous diseases reign. Therefore, they were intensely drainage and transformed in areas with a completely different purpose, arable land, industrial zones, fisheries etc. However, when people began to think of the beneficial properties of these habitats, their opinion has changed positively. They are increasingly orientated towards utilization of their functions: preventing flooding, accumulation of water reserves, water purification from organic pollutants, utilization as hunting and fishing resources, the use of trees, reeds and bulrush, and in recent time utilization of their tourism potential. Also, the wetlands are very prized areas in terms of biodiversity, aesthetic values and cultural and archaeological treasure. Mass utilization and drainage of marshes and marshlands over time led them to disappear. Consequently, today there are more initiatives and efforts to rescue these unique wetland habitats. Ramsar Convention on Wetlands of International Importance is established to promote the protection of these habitats and their sustainable utilization and management. According to the Ramsar definition, the category of wetlands include: “areas of marsh, fen, peatland or water (whether natural or artificial), constantly or occasionally seats filled with water that can be static or flowing, fresh, brackish or salt, including areas of marine water the depth of which at low tide does not exceed six meters”. In other words, the term “wetlands” includes: springs, streams, rivers and small rivers, lakes, pools of water, marshes, swamps, bogs, wet meadows, flooded forests etc.

Sometimes wetlands are a transition between permanently wet and generally dry environment. Then they have characteristics of both types of environments, so it is difficult to classify as aquatic or terrestrial. A key feature is the presence of water for a longer period of time, which changes the soils, microorganisms and plant and animal communities in a way that they function differently from pure aquatic or terrestrial habitats. They are classified according to the presence of water. Those are occasionally flooded are called marshes, and those which are constantly flooded are called marshland. Monospitovsko Blato contains the both two categories of wetland habitats. At some places, the water is kept through even in the summer. These shafts are marshland. Other parts of Monospitovsko Blato are dry in the summer, and in rest of the year are immersed in water. Here are some plants that live entirely or partially immersed in water (submersed and emersed). These parts are aquatic habitats such as marsh. Around the marshes and marshlands of Monospitovsko Blato are wet meadows and flooded forests which along the edge of the Monospitovsko Blato are adjacent to agricultural areas.

Importance of wetlands

Wetlands have a high concentration of salt, and there live a remarkably many plant and animal species. The mutual interaction of these components result in one of the most important functions that ecosystems possess – cyclic flow of matter and energy. People use goods offered by the wetlands in many ways. The wet and rich soil in minerals has been showed as very fertile and people for years are using it for agricultural purposes. It serves as a source of food, particularly through traditional hunting and fishing, and tree vegetation has always been used as source of energy (heat). More recently, wetlands are very desirable destination for recreation and tourism and attract many nature lovers. They are of great interest to scientists and researchers from various fields, and are places of cultural heritage, because marsh soils very favorable for the preservation of some archaeological artefacts.

Taking in consideration all these useful things offered by these ecosystems without financial investment in them, they are rightly named as the most productive ecosystems on the planet.

translated by 

Asst. Prof. Fidanka Trajkova
Faculty of Agriculture
Goce Delcev University – Stip


Моноспитовското Блато е најпространото водно станиште од блатно-мочуришен тип
во Република Македонија. Тоа денеска претставува само мал остаток од некогашните
пространи површини под вода, трска и влажни ливади богати со жив свет. Освен
од флористички аспект, неговата биолошка разновидност е многу малку проучена,
и се надеваме дека податоците дадени во оваа публикација ќе го побудат интересот за
понатамошни проучувања. Заштитата на Моноспитовското Блато денеска претставува
приоритет за чие исполнување е неопходно уште подлабоко познавање на состојбата со
биолошката разновидност, активностите на локалното население и многубројните закани
кои го загрозуваат неговиот опстанок.
Водни станишта и Рамсарската конвенција
Врските помеѓу луѓето и водните станишта се многубројни, најразновидни, и често
многу блиски. Тие биле неопходни за постоење на човековите населби во прaисторијата,
а до денешен ден скоро сите поголеми градови се наоѓаат до големи водни станишта од
најразличен тип. Сепак, до не толку одамна, луѓето поврзувале некои типови на водни
станишта, пред сè блата и мочуришта, со подрачја во кои царуваат страшни животни и
различни опасни болести. Затоа, тие биле интензивно одводнувани и преобразувани
во површини со сосема друга намена, како обработливо земјиште, индустриски зони,
рибници итн.
Меѓутоа, откако луѓето почнале да ги согледуваат корисните својства на овие
станишта, нивното мислење позитивно се променило. Тие сè повеќе се ориентирале кон
искористување на нивните функции: спречување на поплави, акумулирање на резерви на
вода, прочистување на водите од органски загадувачи, користење на ресурсите што ги
нудат за лов и риболов, употреба на дрвја, трски и рогоз, а во поново време и искористување
на нивните туристички потенцијали. Исто така, водните станишта претставуваат
исклучително ценети подрачја од гледна точка на биолошката разновидност, естетските
вредности и културното и археолошко богатство.
Масовното искористување и исушување на блатата и мочуриштата со текот на
времето ги довело пред исчезнување. Заради тоа, денес постојат повеќе иницијативи и
напори за спасување на овие уникатни водни станишта. Рамсарската конвенција за
водни станишта од меѓународно значење (Ramsar Convention on Wetlands of International
Importance) е воспоставена за да се промовира заштитата на ваквите станишта и нивното
одржливо искористување и управување.
Според рамсарската дефиниција, во категоријата на водни станишта спаѓаат:
„мочурливи места, бари, тресетишта или води (без разлика дали се природни или
вештачки), константно или повремено полни места со вода која може да биде истечна
или неистечна, свежа, соленикава или солена, вклучувајќи ги и морските води
чија длабочина за време на плимата не надминува шест метри“. Со други зборови,
терминот „водно станиште“ опфаќа: извори, потоци, реки и рекички, езера, локви со вода,
блата, мочуришта, тресетишта, влажни ливади, поплавeни шуми итн.
Понекогаш водните станишта претставуваат преод помеѓу постојано влажна и главно
сува средина. Тогаш тие имаат карактеристики од двата типа на средини, па затоа е тешко да
се класифицираат како водни или копнени. Клучната карактеристика е присуството на вода
во подолг временски период, што ги менува почвите, микроорганизмите и растителните и
животинските заедници, на начин што тие функционираат поинаку од чисто водните или
копнените станишта. 7
Тие се класифицираат според присуството на вода. Оние кои се повремено плавени се
нарекуваат БЛАТА, а оние кои се постојано плавени се нарекуваат МОЧУРИШТА.
Моноспитовското Блато во себе ги содржи овие две категории водни станишта. На
некои места, водата се задржува и преку летниот период. Ваквите окна претставуваат
мочуришта. Други делови од Моноспитовското Блато преку летото пресушуваат, а во
останатиот дел од годината се потопени со вода. Тука живеат некои растенија кои целосно
или делумно се потопени во вода (субмерзни и емерзни). Овие делови претставуваат
водни станишта од типот на блато. Околу блатата и мочуриштата на Моноспитовското
Блато се наоѓаат влажни ливади или поплавни шуми кои по работ на Моноспитовско Блато
се граничат со земјоделски површини.
Значење на водните станишта
Водните станишта имаат висока концентрација на соли, и во нив живеат извонредно
голем број растителни и животински видови. Взаемните интеракции на овие компоненти
резултираат со една од најважните функции што ги поседуваат екосистемите – кружење на
материјата и проток на енергијата.
Луѓето ги користат добрата што ги нудат водните станишта на повеќе начини.
Влажната и богата почва со минерали се покажала како многу плодна и луѓето со години
наназад ја користат за земјоделски цели. Тие служат како извор на храна, особено преку
традиционалниот лов и риболов, а дрвенестата вегетација отсекогаш била користена како
извор на енергија (греење). Во поново време, водните станишта се многу посакувана
дестинација за рекреација и туризам и привлекуваат голем број љубители на природата.
Тие се од голем интерес за научниците и истражувачите од најразлични области, и
претставуваат места со големо културно наследство, затоа што мочуришната почва е
многу поволна за зачувување на некои археолошки предмети.
Според сите овие корисни работи што ги нудат овие екосистеми без никакво финансиско
вложување во нив, со право им прилега терминот најпродуктивни екосистеми на

ИЗДАВАЧ: Општина Босилово
Монографијата е подготвена од Македонско еколошко друштво, Скопје.
УРЕДНИЦИ: Меловски Љупчо, Иванов Ѓорѓе, Ангелова Наталија, Велевски Методија и
Христовски Славчо.
Иванов Ѓорѓе (вовед, хидрографија, статус на заштита, закани, препораки)
Ангелова Наталија (вовед, станишта, растителен диверзитет, туризам, закани, препораки)
Христовски Славчо (вовед, инсекти, валоризација, закани, препораки)
Велевски Методија (птици, валоризација, закани, препораки)
Меловски Љупчо (станишта, растителен диверзитет, закани, препораки)
Даов Страшо (вовед, географски карактеристики, хидрологија)
Трајкова Фиданка (значење на Моноспитовското Блато за луѓето)
Стеријовски Богољуб (водоземци, влекачи, валоризација, закани, препораки)
Стојанов Александар (цицачи, валоризација, закани, препораки)
Комненов Марјан (пајаци, закани, препораки)
Меловски Димче (клима, пеперутки, закани, препораки)
Павлов Александар (алги, закани, препораки)
Авукатов Васко (ГИС картирање)
Костов Васил (риби, закани, препораки)
Китанова Деспина (вилини коњчиња)
Левков Златко (алги, закани, препораки)


Place Categories: Attractions.Place Tags: Swamp, Блато, and Мочуриште.

Related Listing

1 review

  1. Tushev, Mar 29, 2013 - Monospitovo Swamp (Моноспитовско Блато)

    great place to visit for recreation & relaxation 🙂

       -   Reply

Place Your Review

Rate this place by clicking a star below :

Upload Image

Attach an image to your review.

Report this?

Send To Friend

Captcha Verification
captcha image

Send Enquiry

Captcha Verification
captcha image

Claim Listing

What is the claim proccess?

Captcha Verification
captcha image


MKmaps portal that promotes places and events in Macedonia.
The goal is to provide you explore, find and enjoy the right place using Location with GPS navigation.

Subscribe to our Newsletter